เหอเป่ยเร่งพัฒนาหุ่นยนต์อัจฉริยะ ใช้ข้อมูลฝึกฝนยกระดับการทำงานจริง

เด็กหญิงโต้ตอบกับหุ่นยนต์บริเวณด้านนอกงานมหกรรมนานาชาติเศรษฐกิจดิจิทัลจีน ประจำปี 2026 (ภาพ: People's Daily Online)

ภายในงานมหกรรมนานาชาติเศรษฐกิจดิจิทัลจีน ประจำปี 2026 ซึ่งจัดขึ้นเมื่อไม่นานมานี้ เจ้าหน้าที่สวมแว่น VR และใช้หุ่นยนต์สวมใส่ร่างกาย (Exoskeleton) เพื่อบันทึกการเคลื่อนไหวของมือ สอนให้หุ่นยนต์หยิบจับสิ่งของ โดยบันทึกทั้งมุมข้อมือและแรงที่ใช้กับนิ้วมืออย่างละเอียด ขณะที่อีกคนฝึกหยิบและวางสิ่งของในฉากสำนักงานจำลอง สะท้อนให้เห็นถึงความพยายามพัฒนาข้อมูลสำหรับฝึกหุ่นยนต์ให้ทำงานได้อย่างแม่นยำยิ่งขึ้น

ข้อมูลมาจากไหน?

ณ ครึ่งแรกของปี 2026 จีนมีสนามฝึกหุ่นยนต์ปัญญาประดิษฐ์เชิงกายภาพ (Embodied AI) ที่สร้างเสร็จและเปิดใช้งานแล้วกว่า 70 แห่ง และอีก 46 แห่งอยู่ระหว่างก่อสร้างหรือวางแผนจัดตั้ง อย่างไรก็ตาม รายงานการศึกษาสนามฝึก Embodied AI ปี 2026 ของสถาบันวิจัย China Academy of Information and Communications Technology (CAICT) ระบุว่า ปัจจุบันทั่วโลกมีข้อมูลจริงคุณภาพสูงที่นำมาใช้ได้เพียงหลักแสนถึงหลักล้านชั่วโมง ขณะที่การพัฒนาโมเดลพื้นฐานสำหรับ Embodied AI ให้ก้าวสู่ระดับ “ChatGPT” จำเป็นต้องใช้ข้อมูลอย่างน้อยระดับสิบล้านชั่วโมง

ที่ผ่านมา การเก็บข้อมูลอาศัยการควบคุมหุ่นยนต์จริงจากระยะไกลเป็นหลัก ซึ่งมีข้อจำกัดด้านจำนวนหุ่นยนต์และประสิทธิภาพในการเก็บข้อมูล ปัจจุบันจึงเริ่มมีการนำวิธีที่สะดวกและคล่องตัวกว่า เช่น การเก็บข้อมูลจากมุมมองบุคคลที่หนึ่งและถุงมือเก็บข้อมูลการเคลื่อนไหว มาใช้บันทึกขั้นตอนการทำงานของมนุษย์ในสถานการณ์จริงโดยตรง

ที่ฐานอุตสาหกรรมหุ่นยนต์อัจฉริยะเสี่ยวเต่าคงเจียน (Xiaodao Space) ในเขตไห่กั่ง เมืองฉินหวงเต่า มีการสาธิตระบบเก็บข้อมูล 2 รูปแบบ ได้แก่ ระบบบันทึกจากมุมมองบุคคลที่หนึ่งผ่านอุปกรณ์สวมศีรษะของ JD Technology ซึ่งบันทึกสิ่งที่ผู้ปฏิบัติงานมองเห็นและวิธีหยิบจับสิ่งของในสนามฝึกที่จำลองสถานการณ์สำนักงาน การบริการประชาชน และงานบำรุงรักษา

อีกรูปแบบหนึ่งเป็นระบบควบคุมหุ่นยนต์จากระยะไกลด้วยอุปกรณ์สวมใส่ร่างกายและแว่น VR ของบริษัท UBTECH Robotics โดยเก็บข้อมูลวิถีการเคลื่อนไหว การเปลี่ยนแปลงของข้อต่อ และแรงที่ใช้ควบคุมหุ่นยนต์ ในสนามฝึกที่จำลองสถานการณ์บริการประชาชน การใช้ชีวิตในบ้าน และคลังสินค้าอุตสาหกรรม เพื่อฝึกหุ่นยนต์ให้ทำงานเฉพาะด้าน เช่น ชงกาแฟ ทำผลไม้เคลือบน้ำตาลเสียบไม้ และเคลื่อนย้ายสิ่งของ

วิธีแรกคือมนุษย์สวมอุปกรณ์และลงมือทำให้หุ่นยนต์สังเกต ส่วนวิธีที่สองคือมนุษย์ควบคุมหุ่นยนต์ให้ลงมือทำตาม ปัจจุบันทั้งสองวิธียังดำเนินการในสนามฝึก โดยมีแผนขยายไปสู่สถานที่ทำงานและการใช้ชีวิตจริงในระยะต่อไป

บรรยากาศภายในงานมหกรรมนานาชาติเศรษฐกิจดิจิทัลจีน ประจำปี 2026 (ภาพจากฝ่ายประชาสัมพันธ์คณะกรรมการพรรคประจำเขตไห่กั่ง เมืองฉินหวงเต่า)

ติดป้ายกำกับข้อมูลอย่างไร และนำไปใช้อย่างไร?

การติดป้ายกำกับข้อมูลสำหรับ Embodied AI คือการระบุรายละเอียดว่าหุ่นยนต์ต้องทำงานอย่างไร ข้อมูลจากมุมมองบุคคลที่หนึ่งต้องระบุตำแหน่งวัตถุ ข้อมูลสภาพแวดล้อม และวิถีการเคลื่อนไหวของมือขณะหยิบหรือวางสิ่งของ ส่วนข้อมูลจากการควบคุมระยะไกลต้องระบุมุมข้อต่อ ความเร็วในการเคลื่อนไหว และแรงที่เหมาะสมสำหรับการหยิบจับ

เก๋อคุน รองผู้จัดการฐานอุตสาหกรรมหุ่นยนต์อัจฉริยะเสี่ยวเต่าคงเจียน เปิดเผยว่า ปัจจุบันทีมติดป้ายกำกับข้อมูลมี 45 คน สามารถดำเนินการตั้งแต่การเก็บข้อมูล การติดป้ายกำกับ ไปจนถึงการตรวจสอบได้วันละ 4,810 รายการ โดยมีความถูกต้องมากกว่า 98% เนื่องจากข้อมูลหุ่นยนต์ประเภทนี้มีรายละเอียดจำนวนมากและซับซ้อน

กระบวนการติดป้ายกำกับ จัดการ แปรรูป และประเมินผลข้อมูล ดำเนินการผ่านแพลตฟอร์มประเมินและซื้อขายข้อมูล Embodied AI ของบริษัท ชิงเยี่ยน เทคโนโลยี (Qingyan Technology) ซึ่งตั้งอยู่ภายในฐานแห่งนี้

เมื่อได้ชุดข้อมูลคุณภาพสูงแล้ว จะนำไปใช้ในสองแนวทาง ได้แก่ การนำกลับไปฝึกหุ่นยนต์ให้ทำงานได้ฉลาดและแม่นยำยิ่งขึ้น และการเชื่อมโยงกับตลาดซื้อขายข้อมูล เพื่อพัฒนากระบวนการรับรองสิทธิในข้อมูล การหมุนเวียนข้อมูลอย่างถูกต้องตามกฎหมาย การซื้อขายในตลาด และการบันทึกข้อมูลเป็นสินทรัพย์ในบัญชี

หลินหยาง รองผู้จัดการแพลตฟอร์มของชิงเยี่ยนเทคโนโลยี กล่าวว่า แพลตฟอร์มได้บริหารจัดการชุดข้อมูลไปแล้วหลายร้อยชุด และเชื่อมโยงกับตลาดซื้อขายข้อมูล 4 แห่งในปักกิ่ง เซี่ยงไฮ้ กว่างโจว และเซินเจิ้น นอกจากนี้ ยังมีกรณีการรับรองสิทธิในข้อมูล การบันทึกเป็นสินทรัพย์ และการซื้อขายในภาคการแพทย์ การขนส่ง ท่าเรือ เกษตรกรรม และการเงิน รวมหลายสิบกรณีทั่วประเทศ โดยมีบริษัทที่ดำเนินการจดทะเบียนแล้วประมาณ 70 แห่งทั่วประเทศ ซึ่งล้วนบันทึกข้อมูลเป็นสินทรัพย์ในบัญชีแล้ว

คุณค่าของข้อมูลหุ่นยนต์ยังต้องพิสูจน์ผ่านการใช้งานจริงและการแก้ปัญหาในภาคส่วนต่าง ๆ ปัจจุบันฐานแห่งนี้ได้พัฒนากลุ่มหุ่นยนต์ 4 ประเภท ได้แก่ หุ่นยนต์ฮิวแมนนอยด์ หุ่นยนต์อุตสาหกรรม หุ่นยนต์ร่วมปฏิบัติงาน และหุ่นยนต์เฉพาะทาง

ตัวอย่างเช่น หุ่นยนต์จัดการขยะทางการแพทย์ของ Aerospace Shuneng สามารถดำเนินการกำจัดขยะได้ครบวงจรโดยไม่ต้องใช้คน ช่วยลดความเสี่ยงการติดเชื้อข้ามกลุ่มและเพิ่มประสิทธิภาพการตรวจสอบย้อนกลับ หุ่นยนต์เก็บเกี่ยวของบริษัท Guanjian ใช้กับผลไม้และพืชบนพื้นที่ลาดเขา เช่น เกาลัดและเชอร์รี ส่วนอุปกรณ์ไร้คนขับของ Guangzhou Saite Intelligent ถูกนำไปใช้งานเชิงพาณิชย์ในวงกว้าง ทั้งด้านการรักษาความสะอาดและการขนส่งเวชภัณฑ์ ขณะที่หุ่นยนต์ของ Zhiyuan Innovation ได้รับการพัฒนาอย่างต่อเนื่องด้วยข้อมูลจากสถานการณ์จริงของฐาน พร้อมนำระบบรับรองทักษะวิชาชีพ ACE และการฝึกปฏิบัติกับหุ่นยนต์จริงมาใช้แล้ว

บรรยากาศภายในงานมหกรรมนานาชาติเศรษฐกิจดิจิทัลจีน ประจำปี 2026 (ภาพจากฝ่ายประชาสัมพันธ์คณะกรรมการพรรคประจำเขตไห่กั่ง เมืองฉินหวงเต่า)

ทำอย่างไรให้ห่วงโซ่อุตสาหกรรมเดินหน้าต่อเนื่อง?

การพัฒนาห่วงโซ่อุตสาหกรรมข้อมูลจำเป็นต้องดึงทีมพัฒนาใหม่ ๆ เข้ามาอย่างต่อเนื่อง ฐานแห่งนี้มองว่า แม้การสนับสนุนทรัพยากรประมวลผลและเครื่องมือพัฒนาฟรีจะเป็นพื้นฐานสำคัญ แต่สิ่งที่ผู้ประกอบการ Embodied AI ต้องการมากกว่าคือการหาลูกค้าที่พร้อมจ่ายเงิน

ฐานจึงสร้างระบบนิเวศนวัตกรรมแบบเปิด OPC บนพื้นที่ 4,000 ตารางเมตร พร้อมมาตรการสนับสนุน 3 ด้าน ได้แก่ การให้ใช้ทรัพยากรประมวลผลฟรี การสนับสนุนเครื่องมือพัฒนา AI ของ Baidu เพื่อลดต้นทุนการวิจัยและพัฒนา และการจัดหางานให้ทีมที่เข้าร่วมก่อน โดยครอบคลุมงานพัฒนาหุ่นยนต์ต่อยอด การสร้างคอนเทนต์ละครสั้นด้วย AI การไลฟ์สตรีมด้วยมนุษย์ดิจิทัลอัจฉริยะ และการฝึกหุ่นยนต์ด้วยข้อมูล

ต้วน หมิงเม่ย ผู้รับผิดชอบศูนย์เก็บข้อมูลของบริษัท UBTECH Robotics (ฉินหวงเต่า) กล่าวว่า ทีมเข้าร่วมฐานแห่งนี้มาแล้ว 4 เดือน โดยมุ่งเน้นการเก็บข้อมูลเป็นหลัก รายได้จากคำสั่งซื้อสามารถครอบคลุมต้นทุนของทีมได้ ซึ่งส่วนหนึ่งมาจากการซื้อบริการกลับภายในระบบ และอีกส่วนสามารถนำไปซื้อขายผ่านแพลตฟอร์มของชิงเยี่ยนเทคโนโลยี

หลี่ เผิง รองผู้จัดการฐานอุตสาหกรรมหุ่นยนต์อัจฉริยะเสี่ยวเต่าคงเจียน เปิดเผยว่า ฐานแห่งนี้ลงทุนไปแล้วกว่า 1,000 ล้านหยวน และมีบริษัทเข้ามาตั้งกิจการมากกว่า 30 แห่ง ส่วนเป้าหมายระยะยาวคือการดึงดูดบริษัทกว่า 200 แห่ง โดยยังไม่ได้กำหนดกรอบเวลาไว้ชัดเจน

การหยิบจับสิ่งของซ้ำแล้วซ้ำเล่าในสนามฝึกกำลังเปลี่ยนเป็นข้อมูลสำหรับฝึกหุ่นยนต์ ตั้งแต่การเก็บและติดป้ายกำกับข้อมูล การฝึกโมเดล ไปจนถึงการซื้อขายข้อมูลและการนำไปใช้จริง ห่วงโซ่อุตสาหกรรม Embodied AI ในจีนกำลังได้รับการพัฒนาให้เชื่อมโยงและดำเนินงานอย่างต่อเนื่อง

(ผู้สื่อข่าว People's Daily Online สี เปียว)

(บรรณาธิการ: หลิน ฝูเซิ่ง, ฟู่ จ้าวซ่า)

ที่มา People's Daily Online